Hvað er fjölmenningarmarxismi?

Ráðandi hugmyndafræði ríkisins — hin hefðbunda viðtekna heimsmynd sem flestir aðhyllast — hefur feiknmiklu hlutverki að gegna í hverju samfélagi. Það er vegna þess að einmitt hún liggur til grundvallar því hvernig samfélagið mótar stofnanir sínar, hvernig háttað er menntun ungdómsins, hvað þykir boðlegt í fjölmiðlum, bókmenntum og listum, og stefnumarki því sem stjórnmálaflokkar bjóða upp á, hver sem skammtímamarkmið þeirra annars kunna að vera.

Þegar minnst er á ,,ríkishugmyndafræði“ dettur flestum í hug Norður-Kórea eða Sovétríkin og fylgiríki þeirra í Austur-Evrópu fyrir hrun kommúnismans. Vestræn ríki, þ. á m. Ísland, eiga sér einnig sína ríkishugmyndafræði. Hugmyndafræði sem leggur línurnar, nýtur stuðnings stjórnvalda, og flestra ef ekki allra stjórnmálaflokka, háskólasamfélagsins, fjölmiðla, viðskiptalífsins, þjóðkirkjunnar sem og annarra valdastofnana samfélagsins.

Fjölmenningarhyggjan svonefnda er óopinber hugmyndafræði íslenska ríkisins. Hún gerir ráð fyrir að ,,fjölmenning” — þar sem fólk af mismunandi uppruna eða menningarsvæðum býr saman í einu samfélagi og ,,fjölbreytileiki” ríkir í trúarsiðum og venjum — sé ákjósanlegt markmið sem stefnt skuli að. Fjölmenningin sé mikilvægur auður sem beri að nýta, og að þessi fjölbreytileiki skuli endurspeglast í formgerð allra opinberra stofnana íslenska ríkisins.

Líkt og ,,alræði öreiganna“ var draumsýn og lokatakmark kommúnismans, þá á fjölmenningarhyggjan sér sitt lokatakmark sem er fjölmenningarríkið, í sumum tilvikum ,,engin landamæri, engar þjóðir“, a.m.k. í Evrópu og öðrum vestrænum löndum.

Þótt vísindalegar rannsóknir leiði í ljós að fjölmenningarhyggjan sé tálsýn, hafi félagslega skaðleg áhrif, auki efnahagslegan ójöfnuð, veiki velferðakerfið, rýri samhygð íbúanna, einangri fólk hvort frá öðru og bitni mest á þeim sem lægst eru settir í samfélaginu; verkafólki, börnum, öldruðum og öryrkjum, eru íslenskir stjórnmálamenn staðráðnir í að troða Íslendingum inn í þessa hugmyndafræðilegu, pólitísku formgerð sína.

Fyrst að þjóðríki, sem greinir sig frá öðrum þjóðríkjum vegna uppruna síns, tungumáls, menningar eða trúarbragða, eru á annað borð til hvaðan kemur þessi hugmyndafræði að ,,fjölmenning” ólíkra kynþátta, menningarheima og trúarbragða á sama blettinum sé æskilegt samfélagslegt markmið?

Rekja má sögulegar og fræðilegar rætur fjölmenningarhyggjunnar til kenninga ítalska kommúnistans Antonio Gramsci og ungverska marxistans György Lukács. Þeir voru endurskoðunarsinnar og uppreisnarmenn gegn hefðbundnum marxisma er lagði megináherslu á stéttabaráttu og efnahagsmál.

Síðar meir bættist við hugmyndir og aðferðafræði Frankfurt-skólans (t.d. Max Horkheimer, Theodor W. Adorno, Herbert Marcuse o.fl.) er hafði gífurleg áhrif á nývinstrihreyfingu 68-kynslóðarinnar. Hin nýmarxíska nálgun, yfirleitt nefndur menningarmarxismi, hreiðraði um sig í háskólum Vesturlanda, upphaflega fyrst og fremst í Bandaríkjunum.

Gramsci, Lukács, Frankfurt-skólinn og nývinstrihreyfingin boðaði að marxískir byltingarsinnar yrðu að fara aðra leið til að ná markmiðum sínum. Nauðsynlegt væri að ná forræði á yfirbyggingu samfélagsins. Beina kröftunum að fjölskyldunni og samskiptum kynjanna, skólakerfinu, fjölmiðlum, akademíunni, afþreygingarefni, bókmenntum og listum.

Fullreynt þótti að verkalýðurinn er ekki byltingaraflið eins og Marx vildi meina. Þess í stað þyrfti að virkja stúdenta, konur og ýmsa minnihlutahópa eins og samkynhneigða, blökkumenn og innflytjendur úr löndum þriðja heimsins. Í stað átaka milli borgarastéttar og verkalýðsstéttar ætti að leggja áherslu á baráttu hina ,,kúguðu“ gegn ,,kúgaranum“. Hópur þeirra sem eru ,,kúgaðir“ er margbreytilegur, en sökudólgurinn ævinlega einn og hinn sami; ,,feðraveldið“, ,,forréttindahópurinn“ og ,,miðaldra hvítir karlmenn“ almennt.

Svo hægt sé að brjóta niður þjóðríkið, afnema landamæri og innleiða heimsborgarahyggju er nauðsynlegt að afbyggja (deconstruct) viðhorf sem nemendur hafa til eigin þjóðar, sögu og menningararfleifðar. ,,Gagnrýni er byltingin,“ er kenniorð Frankfurt-skólans, en með því að beita gagnrýnikenningar (Critical Theory) nýmarxista í skólum, fjölmiðlum, útvarpi, sjónvarpi og kvikmyndum er hægt að ala á sektarkennd og skömm og skapa þá tilfinningu að við skuldum aðkomufólki eða íbúum í öðrum heimshlutum eitthvað.

Myndbönd um fjölmenningarmarxisma, Frankfurt-skólann og póstmódernisma

Fyrsta myndbandið — viðtal við dr. Jordan Peterson háskólaprófessor í Toronto — lýsir póstmódernismanum sem vinnur úr arfleifð menningarmarxismans og tekur yfirleitt róttæka pólitíska afstöðu gegn vestrænni menningu. Peterson segir póstmódernismann stórvarasaman og vera burðarásinn í háskólakennslu félags- og hugvísindagreina. Hin þrjú myndskeiðin rekja sögu fjölmenningarmarxismans, Antonio Gramsci, György Lukács og Frankfurt-skólans.

1) What is Cultural Marxism? — Thorium, 2) Frankfurt School and Cultural Marxism — Temet Nosce Ousia Nosce, 3) The History of Political Correctness — Free Congress Foundation. 4) Postmodernism and Cultural Marxism — The Epoch Times ræðir við dr. Jordan Peterson prófessor í Toronto.